Prof. dr hab. Stefan Błachowski (1889–1962)

Stefan Błachowski, uważany za pierwszego z trzech ojców założycieli poznańskiej psychologii, był uczonym europejskiego formatu. Urodził się 19 maja 1889 roku w Opawie, zmarł 31 stycznia 1962 roku w Warszawie. W roku 1907 rozpoczął studia filozoficzne na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, którym patronował prof. Kazimierz Twardowski (1866–1938). W 1913 roku otrzymał stopień doktora filozofii w zakresie psychologii, filozofii i fizyki na podstawie dysertacji pt. Studien über den Binnenkontrast (Badania nad kontrastem wewnętrznym), której promotorem był prof. Georg Müller (1850–1934). W roku 1919 ukończył przewód habilitacyjny w Uniwersytecie Lwowskim na podstawie monografii O wrażeniach położenia i ruchu. Odtwórcze wyobrażenia węchowe w stosunku do wzrokowych i słuchowych, i zgodnie z ówczesnymi przepisami i obyczajami akademickimi zostaje pracownikiem Uniwersytetu Poznańskiego jako kierownik Instytutu Psychologicznego na Wydziale Filozoficznym. Stefan Błachowski nie tylko zadbał o poziom naukowy tworzącej się placówki, ale wyposażył ją też w bardzo dobrą aparaturę i bibliotekę, w tym wiele tytułów światowych czasopism psychologicznych. Do dziś korzystamy z tego, co z niej zostało, gdy chcemy zapoznać się np. z pierwszymi pracami na temat pomiaru testowego w psychologii, w tym z pracami Williama Sterna (1871–1938). W naszej bibliotece dostępne są pierwsze wydania tych opracowań.Pierwszą pracę doktorską, której promotorem był prof. Stefan Błachowski, zatytułowaną     O wpływie sugestyjnym sytuacji poprzedniej na następną, napisała w 1921 roku i obroniła w Katedrze Psychologii Zofia z Obalińskich Korczyńska (1881–1957). Natomiast pierwsze kolokwium habilitacyjne odbyło się w 1926 roku, a podmiotem postępowania habilitacyjnego był dr Albert Dryjski (1889–1956). Jest to ważny dowód dynamicznego rozwoju jeszcze bardzo wówczas młodego poznańskiego ośrodka psychologicznego. W 1929 roku Stefan Błachowski organizuje Poznańskie Towarzystwo Psychologiczne, któremu przewodniczy przez następne lata. Jego staraniem stworzono w 1930 roku ogólnopolskie czasopismo psychologiczne Kwartalnik Psychologiczny,którego prof. Błachowski został redaktorem naczelnym. Do 1939 roku ukazało się 11 tomów, a złożony do druku tom XII został zniszczony przez okupanta. Po II wojnie światowej w 1947 roku z powodu przeszkód natury ideologicznej ukazał się tylko jeden zeszyt z tomu XIII. W dniu 21 maja 1930 roku Senat Uniwersytetu Poznańskiego, doceniając zasługi dla tego Uniwersytetu i działając na wniosek Rady Wydziału Humanistycznego, nadał godność doktora honoris causa profesorowi Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, wybitnemu filozofowi i psychologowi, twórcy filozoficznej szkoły lwowsko-warszawskiej, prof. Kazimierzowi Twardowskiemu. Promotorem był Stefan Błachowski. Zaraz po zakończeniu wojny prof. Błachowski podejmuje pracę w Uniwersytecie Poznańskim, pełniąc w latach 1946–1948 funkcję rektora tej uczelni, a od roku 1948 roku funkcję kierownika Katedry Psychologii. Angażuje się w powojenną odbudowę polskiej, a nie tylko poznańskiej, psychologii. W 1948 roku przyczynia się do reaktywacji Polskiego Towarzystwa Psychologicznego, którego zostaje prezesem.